Ölkə yox olarsa 216 milyon insan vətəndaşlığını itirə bilər
Dünya
İqlim böhranının nəticələri yalnız temperaturun yüksəlməsi və təbii fəlakətlərlə məhdudlaşmayacaq.
News24.az xəbər verir ki, dəniz səviyyəsinin qalxması, quraqlıq və bəzi ərazilərin yaşayış üçün yararsız hala gəlməsi milyonlarla insanın yaşadığı ərazilərdən köçməsinə səbəb ola bilər.
Bəzi ölkələrdə isə daha fundamental sual gündəmə gəlir: insanlar öz torpaqlarını itirərsə, vətəndaşlıqlarını da itirə bilərlərmi?
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının yeni hesabatında iqlim dəyişikliyi ilə vətəndaşsızlıq arasındakı əlaqəyə diqqət çəkilib.
İqlim böhranının ən ciddi nəticələrindən biri insanların yalnız evlərini deyil, zaman keçdikcə ölkələri ilə əlaqələrini də itirmək təhlükəsidir.
BMT-nin Qaçqınlar üzrə Ali Komissarlığının (UNHCR) yeni hesabatına görə, hazırda dünyada vətəndaşlığı olmayan təxminən 4,5 milyon insanın 90 faizə yaxını iqlim dəyişikliyinin təsirlərinə yüksək səviyyədə məruz qalan ölkələrdə yaşayır.
Dəniz səviyyəsinin yüksəlməsi nəticəsində bəzi adaların yaşayış üçün yararsız hala gəlməsi yalnız insanların başqa ərazilərə köçürülməsi məsələsini gündəmə gətirmir. Bu vəziyyət torpaq, dövlət və vətəndaşlıq arasındakı əlaqənin gələcəyinə dair suallar da yaradır.
BMT-nin məlumatına görə, əsrin sonuna qədər qlobal dəniz səviyyəsinin ən azı 0,5 metr yüksələcəyi gözlənilir. Ən yüksək proqnozlarda isə bu artımın 2 metrə çata biləcəyi bildirilir.
2050-ci ilə qədər 216 milyon insan daimi yaşayış məskənlərini dəyişə bilər
Dünya Bankının “Groundswell” araşdırmasına görə, lazımi tədbirlər görülmədiyi təqdirdə iqlim dəyişikliyi 2050-ci ilə qədər 216 milyon insanı öz ölkələri daxilində başqa ərazilərə köçməyə məcbur edə bilər.
Bu insanların böyük hissəsi su qıtlığı, kənd təsərrüfatı məhsuldarlığının azalması və dəniz səviyyəsinin yüksəlməsi səbəbindən yaşadıqları əraziləri tərk etmək məcburiyyətində qala bilər.
Dəniz səviyyəsinin yüksəlməsi Sakit okeandakı alçaq yüksəklikdə yerləşən ada dövlətləri üçün daha ciddi problem yaradır.
Burada məsələ yalnız insanların başqa adalara və ya ölkələrə köçməsi deyil.
Torpaqların tamamilə itirilməsi halında dövlətin mövcudluğunun necə davam edəcəyi, vətəndaşlığın necə qorunacağı və insanların öz ölkələri ilə hüquqi əlaqələrinin necə saxlanılacağı sualları ortaya çıxır.
